Geschiedenis van slavernij in Azië onder de VOC (lespakket)

07 December 2018 - 16:20

Op deze pagina vind je lesmateriaal bij De geschiedenis van slavernij in Azië onder de VOC. Het is gemaakt door Paula van Rooij en gebaseerd op onderzoek van Matthias van Rossum, senior onderzoeker bij het Internationaal Instituut voor Sociale Geschiedenis (IISG) in Amsterdam. Het is vrij toegankelijk voor onderwijsdoeleinden. De lessen maken het nieuwe onderzoek toegankelijk voor docenten en leerlingen in de bovenbouw van havo/vwo.

De slavernij en slavenhandel in Nederlandse gebieden in Azië was omvangrijker dan die in West-Indië. Ook reikt het Aziatisch slavernijverleden verder terug: direct na de vestiging van Nederlanders in Azië, in de eerste helft van de zeventiende eeuw,  begon de V.O.C. op grote schaal slavenbezit te promoten en slavenhandel te drijven rond de Indische Oceaan en in de Indonesische archipel. En toch richt de recente aandacht voor het Nederlandse slavernijverleden zich vooral op de koloniën in West-Indië. Rond de afschaffing van de slavernij in de Aziatische gebieden (in 1860) bleef het vrijwel stil.

In de meeste methodes en de stofomschrijving van het centraal eindexamen (CE) wordt weinig aandacht besteed aan slavernij. Waar slavernij wel ter sprake komt, wordt uitsluitend gekeken naar de rol van de West-Indische Compagnie bij slavernij in de VS en Curaçao. Dat terwijl dit nieuwe historisch onderzoek van het IISG laat zien dat ook in Azië veel mensen slavenarbeid verrichten, onder toeziend oog van de VOC.

  • Download hier het lesmateriaal:
Opperkoopman van de VOC Albert Cuyp - © Rijksmuseum / License: Creative Commons 1.0

OVer de auteurs

Matthias van Rossum

Matthias van Rossum, onderzoeker bij het IISG, die eerder zijn proefschrift al aan de V.O.C. wijdde, maakt een eind aan deze toestand van vergetelheid met zijn boek Kleurrijke Tragiek. De geschiedenis van slavernij in Azië onder de VOC. Het boek is (kleur)rijk geïllustreerd, richt zich tot een breed publiek en geeft een levendig beeld van de Nederlands-Aziatische slavernijgeschiedenis. Van Rossums onderzoek is voor een groot deel gebaseerd op gerechtelijke archieven, bronnen waaruit de verhalen van slaven, slaveneigenaren en andere hoofdrolspelers sprekend naar voren komen.

Matthias van Rossum
Matthias van Rossum

Paula van Rooij

Paula van Rooij (1983) is een academisch geschoolde historicus en eerstegraadsdocent geschiedenis met een journalistieke achtergrond. Met haar bedrijf Van Rooij ONderWIJS heeft zij zich gespecialiseerd in het ontsluiten van historische onderwerpen voor het voortgezet onderwijs. Ze geeft didactisch advies, ontwerpt lesmateriaal en maakt en redigeert toetsen. Ook is zij (interim)docent geschiedenis.

Paula van Rooij
Paula van Rooij | NVHO | credits: NVHO

Meer informatie

Matthias van Rossum, Kleurrijke Tragiek. De geschiedenis van de slavernij in Azië onder de VOC. Uitgeverij VerLoren, Zeven Provinciën Reeks XXXV. ISBN 9789087045173.

Kleurrijke Tragiek
Kleurrijke Tragiek | Matthias van Rossum