Sodomitical outlaws in the VOC colonial encounter
Wees welkom bij onze maandelijkse seminarreeks Micro-Global Histories of Slavery: Sources and Approaches. Dit keer met River Baars (SOAS, University of London) die de lezing met de titel Sodomitical outlaws in the VOC colonial encounter geeft.
In de Nederlandse Queergeschiedenis wordt het keerpunt van ideeën over homoseksuele identiteit doorgaans gezocht in de massale homovervolging van de Republiek der Nederlanden in 1730. In dit project bespreken we echter hoe de Nederlanders seksualiteit al veel eerder, en met een zeer specifiek doel, reguleerden tijdens de koloniale periode in voormalig Oost-Indië. De Oost-Indische Compagnie construeerde een strikt (wat we nu zouden noemen) "wit cis-heteroseksueel" protestants ideaal ten dienste van haar winstgerichte koloniale onderneming. Dit gebeurde door middel van tientallen sodomieprocessen op schepen, handelsposten en in koloniale nederzettingen. Dit ideaal werd gebruikt om de verschillende Aziatische samenlevingen die de VOC wilden onderwerpen, uitbuiten en vermoorden, tot "anders" te maken, maar ook om haar eigen arbeidskrachten te disciplineren. Aan het einde van de 17e en begin van de 18e eeuw "kaatste" deze vervolgingspraktijk terug naar Europa, via Kaap de Goede Hoop, Londen en uiteindelijk de Nederlandse metropool. Hier was het een van de factoren in de 'homopaniek' van 1730, waarbij meer dan 300 mannen werden vervolgd, meer dan 70 mannen werden geëxecuteerd en honderden de Republiek ontvluchtten.
Praktisch
Datum 20 januari 2026
Tijd 13:00-14:30
Locatie IISG, Cruquiusweg 31, Amsterdam
De toegang is gratis, maar stuur een e-mail naar Sanne Muurling (Sanne.muurling@iisg.nl) al je wilt deelnemen. Online deelname via Zoom is ook mogelijk. Geef dan in je registratie-e-mail aan of je de Zoom-link wilt ontvangen.
Meer informatie over aankomende seminars vind je op de evenementenpagina op voices.iisg.nl.
River Baars is docent aan SOAS, University of London, en een van de directeuren van het Centre for Law and Social Change. Hen houdt zich bezig met de rol van het recht in de samenleving aan de hand van queer- en marxistische theorieën, met een focus op hoe het recht gendergerelateerde, geseksualiseerde en geracialiseerde onderwerpen produceert ten dienste van het kapitaal. Baars' huidige onderzoek, waaronder werk in de archieven van de Nederlandse Oost-Indische Compagnie, onderzoekt de regulering van sodomie en seksualiteit tijdens de VOC-periode als onderdeel van een bredere historisch-materialistische analyse van koloniaal kapitalisme. Hen is ook auteur van The Corporation, Law and Capitalism (2019).
Over de seminarreeks Micro-Global Histories of Slavery: Sources and Approaches
Een mondiale wending ("global turn") in de slavernijstudies spoort ons aan om de studie van de geschiedenis van de slavernij over de hele wereld samen te brengen, van Azië tot de Atlantische Oceaan, van lokale slavernijregimes tot de impact van de koloniale slavenhandel en slavernij.
In samenwerking met het gecombineerde onderzoeksteam van slavernijprojecten van het Internationaal Instituut voor Sociale Geschiedenis (Amsterdam) en de Radboud Universiteit (Nijmegen) heeft dit seminar tot doel de kritische reflectie op bronnen en benaderingen voor de studie van micro-globale geschiedenissen van slavernij te bevorderen. We nodigen wetenschappers uit om inzichten, vragen en ideeën te delen die zijn gebaseerd op onderzoekspraktijken en ervaringen met koloniale en andere of lokale bronnen. Het bespreken van bronnen, onderzoekspraktijken en methodologieën dient dus als een manier om de praktijk van micro-globale geschiedenissen van slavernij verder te ontwikkelen.
De seminarreeks wordt georganiseerd door een coalitie van onderzoeks- en dataprojecten van het IISG en de RU.
- Voices of Resistance: A Global Micro-Historical Approach to Enslavement across the Atlantic and Indian Ocean;
- Resisting Enslavement: A Global Historical Approach to Slavery in the Dutch Atlantic and Asian Empire (1620-1815);
- The Global Business of Slave Trade: Patterns, Actors and Gains in the Early Modern Dutch and Iberian Slave Trade en
- Exploring Slave Trade in Asia